Tenhemelopneming van Maria

Wellicht werd er wel een en ander geroddeld over de schande die dat meisje Maria over haar familie bracht. Om nog niet te spreken over haar verloofde, Jozef.

Het evangelie van Lucas maakt van die schande een genade, een uitverkiezing.

Laten we het verhaal van die merkwaardige ommekeer stap na stap volgen.

Nadat de engel aan Maria vertelt dat ze zwanger is, gaat ze op bezoek bij haar oude verwante, Elisabeth. Niet voor een koffiebabbel maar gedurende bijna 3 maanden. Zoveel tijd brengen ze samen door.

Twee vrouwen in een toch wel bizarre situatie, allebei onvoorzien zwanger. Het vraagt niet veel verbeelding om ons voor te stellen dat het voor beiden allesbehalve evident was. Het zat niet in de planning (in zoverre vrouwen überhaupt iets te plannen hadden) en het is ook niet echt aanvaardbaar te verklaren. Leg die toestand maar eens uit: Elisabeth te oud, Maria te jong en bovendien ongehuwd.

Maatschappelijk gezien was dat voor beiden dan ook een heel precaire situatie. Toch wordt de ontmoeting van Maria en Elisabeth in termen van herkenning en diepe vreugde beschreven. Geen vragen, geen bezwaren, geen bezorgdheid, enkel enthousiasme. Het is een ontroerende scène, wanneer Maria aankomt – deze twee vrouwen in een prachtige omhelzing.

In hun uitzonderlijke toestand, worden beide vrouwen aan elkaar gegeven en zegenen zij elkaar en het nieuwe leven in hun schoot. Wat een hartelijke warmte spreekt uit hun woorden.

En dan zingt Maria een hymne over Gods barmhartigheid. Ze is een en al jubel om de wondere dingen die met haar gebeuren. Een en al blijdschap en dankbaarheid om de nieuwe toekomst die ze mag ontvangen.

Een mooie vervullende toekomst niet alleen voor zichzelf maar samen met allen die niet meetellen: geringen en hongerigen.

Ze barst uit in een loflied over hoe ze Gods kracht in haar leven ervaart en hoe die werkt in de maatschappij. Een droom van hoe het zou moeten zijn. Niet de machtigen, de heersers, de trotsen, zij die alleen zichzelf als maatstaf nemen, verdienen barmhartigheid, maar JHWH, God, kijkt juist om naar wie in de klappen van het leven delen. Voor hen is zijn barmhartigheid.

Die kijk op mens en God en wereld zal ook Jezus' denken en doen typeren. Hij neemt het op voor hen die niet meetellen in de sociale orde. Hij zal deze boodschap tastbaar maken: JHWH is in de eerste plaats hier en nu solidair met jullie, solidair met het kind op de vlucht, met de man die zijn huis ziet platgebombardeerd worden, met de ouders die moeten toezien hoe hun kind lijdt onder een zware ziektebehandeling, met de jongeman die psychisch ten onder gaat, met de vrouw die op het einde van haar leven het leven moe geworden is.

Maria zingt haar vertrouwen en vreugde om die barmhartige liefde uit, ondanks haar miserie. En ze is het blijven uitzingen, ondanks de slagen die ze zelf nog kreeg.

Twee mensen voor wie het leven niet gemakkelijk is geweest, zien de verrassende en onverwachte wending in hun leven als pure genade: eindelijk recht, eindelijk Gods barmhartigheid onder mensen.

De evangelist Lucas maakt ons deelachtig aan een gebeuren dat op het moment zelf waarschijnlijk compleet onopvallend, niet relevant, was en gemakkelijk in de plooien van de geschiedenis vergeten kon worden. Niet dus. Die onopvallende zorg voor elkaar kreeg hier taal en werd muziek.

Die onopvallende zorg gebeurt vandaag nog altijd op talloze plaatsen. Voor kinderen en ouderen, voor zieken en voor gemarginaliseerde mensen. Door mensen die trouw contact houden met ‘rare’ mensen, met wie ‘onaangepast’, ‘ontspoord’ of gewoonweg lastige gasten zijn. Het gebeurt professioneel maar het gebeurt evenzeer en misschien nog meer in alle anonimiteit. Een telefoontje, een bezoekje, een boodschap doen, vervoer, wat administratie opnemen,….. Er valt geen eer mee te halen en vaak ook weinig of geen erkenning. Gewoon mensen die geheel gratuit hun lot even verbinden aan wie minder fortuinlijk door het leven gaat. Dat gebeurt omdat er mensen zijn die vervuld van een diepe intuïtie ‘ja’ antwoorden op de vraag die hen gesteld wordt, op de nood die ze zien.

Hoe weinig ook er over Maria te lezen valt in de evangelies toch blijven mensen zich tot op vandaag heel gemakkelijk tot haar wenden. In gebed, in een babbeltje, vaak heel gewoon, vanzelfsprekend, direct.

Op een of andere wijze is zij toegankelijk, benaderbaar en bereikbaar. Ze ervaren haar als iemand die de nood van mensen ziet en kent. En mensen tegemoet komt.

De vele bedevaartsoorden tonen ons haar als iemand waarbij mensen het gevoel hebben met de kleine en kwetsbare kanten van hun leven terecht te kunnen.

Maria representeert de vrouwelijke gestalte van het goddelijke.

Zij toont als een vergrootglas een vrouwelijk gezicht van de onzichtbare God wiens Naam we leerden kennen als Degene die nabijkomt. Die nabijheid brengt zij aanwezig.

En daaraan mogen wij ons helemaal zoals we zijn, groot en klein, sterk en zwak, toevertrouwen.